Perşembe , 19 Eylül 2019

Yeni Dünya Düzeni ve G2

Küresel ekonomi ve politikada söz sahibi ülkelerin G7 ve G20 şeklinde tanımlandığını biliyoruz. Bugün ise bozulan bütün politik dengelerin ardından çok daha çeşitli tanımlamalar yapılabiliyor. Bu yeni tanımlamalardan son zamanlarda en çok dikkat çekeni Zbigniew Brzezinski (Center for Strategic and International Studies) ve Fred Bergsten (Peterson Institute for International Economics) tarafından türetilen “G2“. Buradaki iki ülke de tahmin edebileceğiniz üzere Amerika Birleşik Devletleri ve Çin.

Dünyanın en büyük iki ekonomisi. Biri dünyanın yükselen güçleri arasında en çok öne çıkanı, diğeri statükoyu sürdürecek en güçlü ülke. Burada statükoyu temsil eden Barack Obama bile yaptığı konuşmalardan birinde şöyle diyor:

21. yüzyılı Çin-ABD ilişkileri şekillendirecek, bu da ikili ilişkileri diğer ilişkiler kadar önemli kılıyor. Eğer ortak çıkarlarımızı işbirliğiyle geliştirebilirsek, bundan hem kendi halklarımız, hem de bütün dünya halkları fayda sağlar. Ortaklık yapabilmemiz küresel zorluklarla mücadele edebilmemizde önkoşuldur

Küresel zorluklarla mücadele edebilme buradaki anahtar kelime. Derinlemesine bir analiz yapmak gerekirse bu zorlukların başında şu anda küresel ekonomik dengesizlik geliyor ki bu dengesizlik aslında tamamen Çin’in üretim yapması ve tasarruf etmesi ve ABD’nin Çin üretimini tüketmesi üzerine kurulu. Üstüne Çin yaptığı tasarrufu da Amerikan borçlarını satın alarak değerlendiriyor ve bütün bunlar küresel ekonominin dengesini bozuyor. Ekonomik sistemde yaşanan bu dengesizliğin çözümü yine iki ülkenin birbirleriyle kuracağı pozitif ilişkilerde saklı.

Dünyanın karşı karşıya kaldığı diğer bir çok önemli sorun küresel ısınma. Bu noktada çözümün yine ikili ilişkilerden geçeceğini söylemek lazım. Zira dünyanın en çok karbon emisyonu yapan iki ülkesi ABD ve Çin. İki ülkenin küresel ısınmayı ciddi bir sorun olarak ele alıp değerlendirmediği sürece çevresel felaketin boyutlarının artacağını söylemek için öngörü üstadı olmaya gerek yok.

İki ülkenin ortaklığını zedeleyecek sorunlar yok mu aralarında? Fazlasıyla var. Ekonomi ile ilgili en temel soruna değinecek olursak ABD ekonomi yönetiminin küresel dengesizlikte Çin’i kendi para birimi Yuan’ı değerli tutmasından dolayı suçladığını biliyoruz. Diğer bir sorun da Kuzey Kore‘nin nükleer silahlardan arındırılması tabi. Diğer yandan da Çin ve çevresindeki ASEAN ülkelerinin (Filipinler, Malezya, Tayland, Endonezya ve Singapur) arasında yaşanan anlaşmazlıklarda ABD’nin başrol oynaması. Çin, Güney Denizi’ndeki alanlarda sık sık karasuları ihlal ediyor ve ASEAN ülkelerinin yeraltı kaynaklarına yönelik çalışmalarına engel oluyor, diğer taraftan da ASEAN ülkelerinin barındırdıkları Amerikan filolarını azaltmaları halinde bu politikalarda yumuşayacağının sinyalini veriyor. ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton ise bu yaşananların Amerikan dış politikasının sorunları arasında “öncelik” taşıdığını deklare ediyor. Evet, dünyayı kurtarırsa bu iki ülkenin işbirliği kurtarabilir ama henüz tam bir işbirliği yapacak kadar da yakın değiller.

ABD-Çin ilişkileri üzerine Doç. Dr. Erkin Ekrem tarafından yazılmış “ABD – Çin İlişkileri Analizi: Çin Rakip mi Ortak mı?” başlıklı makaleyi okumak faydalı olacaktır.

Şuna da Göz Atın

TÜRKİYE’DE FİNANSAL OKURYAZARLIK GERÇEĞİ VE ALINABİLECEK ÖNLEMLER / Yazar: Öğr.Gör. Yusuf Bahadır KAVAS

Finansal okuryazarlık bireylerin tasarruf ve tüketim dengesini kurabilmeleri, doğru yatırımlara yönelmeleri ve kendi bütçelerini yapabilmeleri …

Bir Yorum

  1. Çinin ekonomisi ABD ye göbekten bağlı , bir nevi karşılıklı çıkar ilişkisi var ama son zamanlarda Amerikan toplumu ve kongresi Çin mallarının ABD ye düşük kurla haksız rekabetle ithal edilmesinin Amerikada işssizliğe yol açtığını savunuyorlar.

    Çinin uzun vadede yapmaya çalıştığı şey kendi iç tüketimini artırmak ve amerikanın boyunduruğundan kurtarmak , tabi kasalarında 3 trilyon dolar Amerikan doları varken bu iş zor tabi .

Onur için bir cevap yazın Cevabı iptal et

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.