Salı , 23 Temmuz 2019

Kısa Vadeli Sigorta Kollarından Sağlanan Haklar

Kısa Vadeli Sigorta Kollarından Sağlanan Haklar

Bu kapsamda, işe veya çalışmaya başlar başlamaz meydana gelebilecek risklerin karşılanması amaçlanmaktadır. Zira, bu sigorta kolundan sağlanan yardımlara “kısa vadeli” denmesinin anlamı da çalışma hayatının her safhasında ortaya çıkabilecek olmasıdır.

Riskler her işyerine göre değişebileceğinden, her işyeri için bu sigorta primlerinin oranı da farklı belirlenmiştir.

Kısa vadeli sigorta kollarını nitelikleri bakımından, “Mesleki Risk” ve “Sosyal Risk” sigorta kolları olmak üzere iki ana grup altında toplamak mümkündür.

İş Kazaları ile Meslek Hastalıkları Sigortaları,”Mesleki Risk” sigorta kolunu, Hastalık ve Analık Sigortaları ise, “Sosyal Risk” sigorta kolunu teşkil etmekte olup, anılan sigorta kollarının amaçları bakımından ise, “Kısa Vadeli” sigorta kollarından sayılmaları gerekmektedir.

1) İş Kazası ve Meslek Hastalığı, Hastalık ve Analık Sigortalarından Sağlanan Haklar

a) Geçici iş göremezlik ödeneği

Hizmet akdiyle veya kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanların iş kazası, meslek hastalığı, hastalık veya analık hakleri nedeniyle çalışmaması durumunda, Kurumca yetkilendirilen hekim veya sağlık kurullarından istirahat raporu alınmış olması şartıyla sigortalıya her gün için geçici iş göremezlik ödeneği verilir.

Geçici iş göremezlik ödeneği iş kazası ve meslek hastalıkları ile analık birinci günden, hastalık hallerinde ise üçüncü günden başlamaktadır.

Geçici iş göremezlik ödeneği alınması iş kazası ve meslek hastalığı için herhangi bir süre prim bildirimi ve ödenmesi öngörülmemişken, hastalık ve analık için son bir yılda 90 gün prim bildirimi ve ödenmesi şartı aranmaktadır.

İş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinde verilecek geçici iş göremezlik ödeneği, yatarak tedavilerde günlük kazancın yarısı, ayaktan tedavilerde ise üçte ikisidir.

4/b sigortalılık statüsüne tabi sigortalıların (kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlar) iş kazası, meslek hastalığı ya da analık hallerinde geçici iş göremezlik ödeneği, genel sağlık sigortası dahil prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması şartıyla yatarak tedavi süresince veya yatarak tedavi sonrası bu tedavinin gereği olarak istirahat raporu aldıkları sürede ödenir.

b) Sürekli iş göremezlik ödeneği

Sürekli iş göremezlik geliri, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen hastaneler tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücü en az % 10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalıya bağlanır.

Sürekli iş göremezlik geliri bağlanabilmesi için, sigortalının çalıştığı işten ayrılması, iş yerini kapatması, devretmesi veya belli bir süre çalışmış olması şartı aranmaz. Ancak, kendi nam ve hesabına bağımsız çalışma kapsamındaki sigortalılara sürekli iş göremezlik geliri bağlanabilmesi için, kendi sigortalılığından dolayı, prim borçlarının ödenmiş olması zorunludur.

Sürekli İş göremezlik geliri alınmakta iken tekrar çalışılmaya başlanması gelirin kesilmesini gerektirmez.

Bu uygulama kendi nam ve hesabına bağımsız çalışma kapsamındaki sigortalılar için ilk defa getirilmiş olup, 01/10/2008 tarihinden sonraki iş kazaları ve meslek hastalıklarında uygulanmaktadır.

Müracaat  Şekli

Bu kapsamda, meslekte kazanma gücünün en az %10 azaldığı tespit edilen sigortalının örneği Kurumca hazırlanan Tahsis Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi ve  bir adet belgelik fotoğrafı ile birlikte en son çalıştığı işyerinin bağlı bulunduğu sosyal güvenlik müdürlüğüne/merkezine başvurması gerekmektedir.

c)Emzirme ödeneği

Emzirme ödeneği analık sigortasından sağlanan bir yardım türü olup, gerek sigortalı kadın ve gerekse de sigortalı erkeğin eşinin canlı doğum yapması ve çocuğun yaşaması şartıyla bu ödenek verilmektedir.

Çalışan sigortalılar için emzirme ödeneğinden yararlanmak için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş veya ödenmiş olması şartı aranmaktadır.

01/10/2008 tarihinde Kanunla ilk defa getirilen hükümle gelir ve aylık almakta olan emekli ve eşlerine de emzirme ödeneği verilmektedir.

2012 yılı emzirme ödeneği tutarı 89 TL’dir.

Sigortalılığı sona erenlerin, bu tarihten başlamak üzere üçyüz gün içinde çocukları doğarsa, sigortalı kadın veya eşi analık sigortası haklarından yararlanacak sigortalı erkek, doğum tarihinden önceki 15 ay içinde en az 120 gün prim ödenmiş olması şartıyla emzirme ödeneğinden yararlandırılır.

Bakmakla Yükümlü Kişilerin Hakları

Bakmakla yükümlü olduğu kişi: 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi ile 60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (1), (2) ve (7) numaralı alt bentleri ile yedinci ve sekizinci fıkralarının dışında kalan genel sağlık sigortalısının, sigortalı sayılmayan veya isteğe bağlı sigortalı olmayan, kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olan;

Eşi, 18 yaşından büyük, lise ve dengi öğrenimi veya aday çıraklık ve çıraklık eğitimi ile işletmelerde meslekî eğitim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim görmesi halinde 25 yaşını doldurmamış evli olmayan çocukları ile yaşına bakılmaksızın malul olduğu Kurum Sağlık Kurulu tarafından tespit edilen evli olmayan çocukları,

Geçiminin genel sağlık sigortalısı tarafından sağlandığı beyan edilen, her türlü kazanç ve irattan elde ettiği gelirler toplamı yürürlükte bulunan asgari ücretin net tutarından daha az olan ve diğer çocuklarından sağlık yardımı almayan ana ve babası,

Genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi sayılacaktır.

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte bakmakla yükümlü olduğu kız çocukları, durumlarında değişiklik oluncaya kadar bakmakla yükümlü olunan kişi olarak tedavi yardımlarından yararlanmaya devam edeceklerdir. 6111 sayılı Kanunda kız çocukları için değişiklik yapılarak, kız çocuklarının durum değişikliğinden sonra da anne ve babalarından sağlık yardımı almalarına imkan tanınmıştır.

Ancak bu Kanundan önce kamu idarelerinde çalışan memurların erkek çocukları, durum değişikliği olmadan 25 yaşına kadar herhangi bir şart aranmaksızın sağlık yardımlarından yararlandırılacaklardır. Durum değişikliği olan erkek çocukları, durum değişikliğinden sonra bu Kanunun hükümlerine tabi olarak sağlık yardımlarından yararlandırılacaklardır.

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa genel sağlık sigortalısı olanların bakmakla yükümlü olduğu çocukları, bu Kanunun hükümlerine tabi olarak sağlık yardımlarından yararlandırılacaklardır

 

Murat ORUÇ

Bordro ve Sosyal Güvenlik Uzmanı.

 

Şuna da Göz Atın

Sigortacılıkta Son Gelişmeler

Son dönemde Türk sigortacılığında özellikle bireysel olarak sunulan ürünlerde önemli gelişimler kaydedildi. Bu yazıda da …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.