Pazartesi , 6 Temmuz 2020

Ekonomi

Tarihi Anlaşma Teğet Geçer mi?

Değerli okurlar, bbc.co.uk ‘un bir haberine göre ABD ile Avrupa Birliği tarihi bir ortalık anlaşması yaparak ticaret ağlarını bağlayacakmış. Yine aynı sitenin haberine göre: “David Cameron da, bu anlaşmanın Avrupa Birliği için 155 milyar dolar, Amerika Birleşik Devletleri için 125 milyar dolar, dünyanın geri kalanı için de 130 milyar dolar hacminde olacağını söyledi.”.1 Turktime’nin haberine göre: “Avrupa Birliği, varılacak anlaşmayla, taraflar arasındaki vergilerin azaltılmasının ve serbest ticaretin önündeki diğer engellerin kaldırılmasının hedeflendiğini ve ticarete bir standart getirilmesinin amaçlandığını söyledi.”.2 Peki o halde ülkemiz bu anlaşmadan nasıl etkilenir? Acaba teğet geçer …

Devamını oku »

Abenomics Ardından

Geçirmekte olduğumuz bunalımlı dönem ekonomi üzerine kafa yoranlar için varlık alımı karşılığında piyasaya likidite enjekte ederek ekonomileri ayağa kaldırmanın mümkün olup olmadığının sorgulandığı bir dönem oldu. Bahsettiğim şeyin özeti para basarak krizin etkilerini yumuşatmak. Söz konusu iktisat teorisi olunca ortodoks fikirlere gönül vermiş şahsım için sorunun cevabı benim için mümkün değil idi. Doğrusunu söylemek gerekirse benim sorguladığım insanoğlunun bile bile hata yapmaktan vazgeçecek bilişsel evrilişi niçin hala gerçekleştiremediğiydi. Shinzo Abe Japonya Başbakanı oldu ve hepimizin bildiği popülist politikaları yürürlüğe koydu. Geçtiğimiz yıllarda ABD’de krizden çıkış için uygulanan ve alınan sonuçlar …

Devamını oku »

Martta Sat ve Git

Piyasa ruhu şöyle der; Mayıs’ta sat ve git. Davranışsal finans teorisyenlerinin çalışmaları sonucu elde edilen en önemli mevsimsel anomalilerden biridir her mayıs ayını takiben işlem hacminin düştüğü piyasada satışçıların hakim olması. Aslında anomaliler Ocak ayından itibaren Ocak etkisi olarak görülmeye başlar. Vergi yılının bitmesine yakın yapılan kar realizasyonlarının sebep olduğu irrasyonel fiyat düşüşü, yeni yılın getirdiği optimist duygularla birlikte düzeltilir. Bahar ayları piyasalar için de bahar aylarıdır. Mayıs ise fon yöneticilerinin yaz tatili öncesi yarı yıl bilançosunu çıkarma dönemidir. Piyasada pek alıcı olmaz, alıcı olmadığı gibi işlem hacimleri de çok …

Devamını oku »

Euro’yu Kim Kurtaracak?

Başlıktaki sorunun cevabı Deutsche Bank’ın global ölçekte FX Strategy müdürlüğünü yürütenn Bilal Hafeez‘a göre Jesus, yani Hazreti İsa. Yüzyılın projelerinden biri olarak ortaya çıkan Avrupa Birliği ortak para birimi kullanımı projesi, zaman içerisinde çeşitli kurumsal ve yönetişim eksikliklerinden dolayı bir kabusa dönüştü. Yaşanan süreç, periferi Euro Bölgesi ülkelerini varolan ekonomik dinamikleriyle edindikleri ekonomik refah seviyesini sürdüremeyeceklerinin anlaşılmasıyla birlikte krizde dönüştü. Kurtuluş reçetesi için pekçok şey yazıldı, çizildi. Sonuç olarak en enteresan önermelerden biri Alman KOBİ’lerine (Mittelstand) yaptığı sunum sırasında Deutsche Bank ekonomistinden geldi. Euro’yu ergenlik dönemini geçirmekte olan bir çocuğa …

Devamını oku »

Mali Küreselleşmenin Sonu

İnsanlık tarihinin son beş yüz yılı aynı zamanda küreselleşmenin tarihi oldu. İletişim teknolojilerindeki gelişimin ve serbest emek-sermaye hareketlerine oluşan ihtiyacın yarattığı sinerji bu tarihi daha da hızlandırdı. Bu yazıda McKinsey’nin bir araştırmasına değinmek istiyorum. Dünyanın en önemli yönetim danışmanlığı firmalarından biri olan McKinsey’nin analistleri Avrupa kıtası ülkelerinin yurtdışındaki yatırımlarını mercek altına almış ve tarihsel olaylarla yatırımlar arasında ilişki kurma amacıyla bir takım bulgular elde etmiş. 19. yüzyılda sanayi devrimini takip eden devirde başlayan kolonileşme hareketi ile başta Birleşik Krallık olmak üzere bütün Avrupa devletlerinden yabancı ülkelere doğru sermaye hareketleri başgösterdi. …

Devamını oku »

ABD Ekonomisinden Son Sinyaller

Deutsche Bank analistlerinin tabiriyle “Super Bowl of Economic Data” haftasını geride bırakıyoruz. Super Bowl ABD’de rugby liginin finali ve yıl içinde rating’i en yüksek şov. Gerçekten de ekonomistler için verilerin yüksek adrenalin ile beklendiği bir haftayı geride bıraktık. Bizde özellikle Moody’s’in telekonferansı piyasanın yönünü belirleyen olay oldu, fakat bu yazıda ABD’den bahsetmek istiyorum. ABD ekonomisi 2009’un üçüncü çeyreğinden bu yana ilk kez daraldı ve geçtiğimiz yılın son çeyreğinde -0,1% oranında bir büyüme oranı ortaya çıktı. Beklentiler dahilinde olmayan bu ekonomik veriye özellikle CNBC analistlerinden canlı yayınlarda büyük tepki gelse de …

Devamını oku »

Abe Nereye Koşuyor?

Japonya’nın yeni başbakanı Shinzo Abe iki ayda adeta piyasaların aradığı ilaç oldu. Çiçeği burnunda başbakan, darda olan Japon ekonomisini rahatlatabilmek için para musluklarını sonuna kadar açınca bollaşan likidite ABD ve Avrupa’daki para politikalarından çılgınlar gibi beslenen finans sisteminin risk iştahını daha da artırdı. Peki Japon ekonomisinin ilacı gerçekten Abe’nin yaptıklar mıydı? Bence hayır. Likidite tuzağı kavramının ortaya çıkmasına neden olan Japon ekonomisinde, sihirbaz politikacılar hala aynı numaraları deniyor. Yıllardır tüketimi desteklemek için sıfıra yakın seviyelerde tutulan faiz oranları yaşlı Japonların alışkanlarını çok da değiştiremedi. Hükümet de insanların yapmadığı harcamayı kendi …

Devamını oku »

Faiz İndirimi Ardından

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası piyasa beklentilerine paralel olarak politika faizini 25 baz puan indirerek %5.50’ye indirdi. Yaklaşık bir buçuk yıl sonra ilk kez politika faizi değiştirilmiş oldu. Tabi bu arada tamamen merkezin faiz koridoru denen para politikası argümanını icat ettiğini de hatırlatmak gerek. Merkez Bankası’nın para politikası ile ilgili radikal değişiklikler ilk olarak 2010 yılının sonunda ortaya çıkmaya başladı. Merkez Bankası hızla büyüyen kredi hacminin yaratabileceği majör tehditlere karşı faizi artırmak yerine munzam karşılık oranlarını artırdı ve bankaların mevduat yoluyla para yaratma gücünü azalttı. Amaç kredi büyümesini dizginleyebilmekti. Aşağıdaki grafikte …

Devamını oku »

Emtia Devri Bitti Mi?

Citi analisti Edward Morse‘a göre bu sorunun cevabı evet. Analistin bu kanıya varmasına destek sağlayan nokta ise Çin’in büyümesinin ve yatırımlarının azalacağını öngörmesi. Piyasada tarihi bir deklarasyon olarak yorumlanan bu raporda Çin’in büyüme hızının 2020’de %5,5’a kadar düşeceği tahmin ediliyor. Aynı zamanda yine bu rapora göre 2001-2009 yılları arasında ortalama %13,6 büyüme hızına sahip olan yatırımlar 2020’ye kadar %6,2 ile büyüyecek. Rapora konu edilen emtiaların sanayi emtiaları olduğunu da belirtmem gerek. Yatırımların ve büyümenin azalmasının üretim kesiminin ihtiyaç duyacağı ham madde talebini bastırmasıyla fiyatların aşağı çekilmesi ise muhtemel görünüyor. Ayrıca …

Devamını oku »

İngiltere Ekonomisinin Eksiği: Verimlilik

İktisat tarihinin bize öğrettiğinin tersine bugünün (şu an için) zorluklarla boğuşan ekonomileri gelişmiş olanlar.  İşsizlik gibi ekonomik bir problem genel olarak sanayileşmemiş her ülkenin sorunudur fakat bugün Sanayi Devrimi’nden sonra uzun zaman hem politik, hem ekonomik, hem de teknolojik liderliğiyle dünya ekonomisini hegomanyası altına almış ABD’de işsizliğin yapılacak seçimler öncesi belirleyiciliğinden bahsediyoruz. Sorun sadece ABD’de değil, Avrupa’nın pekçok gelişmiş kabul edilen ülkesinde de büyüyerek devam ediyor. Hatta dünyanın üçüncü büyük ekonomisi Japonya’da yaklaşık 20 yıldır süregelen ekonomik sorunlar silsilesi yaşanıyor. İngiltere’de ise ilginç bir anekdot var. Büyüme oranlarına baktığımızda İngiltere …

Devamını oku »