Perşembe , 4 Haziran 2020

Yunanistan Neden Önemli?

Merkez bankacılarının en büyük kabusu Yunanistan’da gerçek oluyor. Öncelikle Yunan sorunsalını merkez bankacıları için ne ifade ettiğini tek kelimeyle açıklayalım ki bu modern finansal sistemin de önemli sorunlarından biri: “teminat“. Öncelikle temel teorilerden bahsedelim. Finansal iktisat yazınına göre devletlerin ihraç ettiği borçlanma senetleri (tahvil, bono gibi) risksiz varlıklardır. Yani hisse senedi, özel sektör tahvil ve bonoları gibi varlık grupları risk profili açısından devlet tahvillerinin altındadır. Bunun temel sebebi devletlerin borç ödemeyecek duruma gelme ihtimallerinin şirketlerin aynı duruma düşmesine göre çok daha az olmasıdır. Bu yüzden küresel finans sisteminde yapılan işlemlerin …

Devamını oku »

Mobil Devrim: Kim Kazanacak Kim Kaybedecek?

Günümüzde sosyal perspektifle yapılan iktisat tartışmalarının ana temalarından birini tüketim toplumu ve modernite oluşturuyor. Bu durumun değişen tüketim alışkanlıklarımız göz önüne bulundurulduğunda pek de yersiz olmadığını görüyoruz. Ödeme sistemlerindeki gelişmelerin bu dönüşüme katkısı ise açık. Hele ki günümüzde ödeme sistemlerinin mobilizasyon alanında göstermiş olduğu gelişme söz konusu dönüşümü kaçınılmaz kılıyor. Bu dönüşüm üretici ve tüketici dışında söz konusu ödeme işleminin gizli kahramanı olan aracı kurum için de çok fazla şey ifade ediyor. Üstelik herhangi bir ödemedeki aracı kurum düşünüldüğünde akla gelen ilk aracı kurum olan bankaların bu mobil devrimin kaybedeni olacağı düşüncesi …

Devamını oku »

Forex Piyasaları

Forex piyasaları, döviz kurları, emtialar ve çeşitli yapılandırılmış finansal varlıkların işlem gördüğü piyasalardır. Esas olarak başlangıçta döviz kurlarının alınıp satıldığı piyasalar olarak tanımlanmışsa da (ki piyasanın ismi olan forex, döviz kuru takası anlamına gelen foreign exchange teriminden türetilmiştir) daha sonraları oluşan talep nedeniyle petrol, altın, gümüş gibi çeşitli emtialar ve fark kontratları gibi bazı yapılandırılmış enstrümanlar forex piyasalarında alım satıma konu olmaktadır. Forex piyasalarında döviz kurum işlemleri, ülkelerin döviz kurlarının birbirlerine göre aldıkları değerler temel alınarak yapılmaktadır. Piyasa katılımcıları kur çiftlerinde alım (long) ya da satış (short) pozisyonu alarak kar …

Devamını oku »

OPEC’in Düşüşü

Kasım ayı sonunda yapılan OPEC toplantısında petrol üretiminde kesintiye gidilmemesi kararı alındı. Bu karara piyasanın reaksiyonu sert oldu ve hem WTI hem de Brent petrol fiyatları 70$ ve altına doğru hareket etti. Bu elbette ki petrol ihraç eden ülkelerin akrostiş karteli OPEC’in bittiği anlamına gelmiyor fakat bu konuyla ilgili olarak farklı bir yaklaşım sergileyeceğim. Petrol fiyatlarının nereye gidebileceği ile ilgili bir fikrim de yok. Öncelikle petrolün politik oyununa dönelim. OPEC şimdiye kadar fiyatlama gücünü etkili bir şekilde kullandı ve önemli ölçüde de başarılı oldu. Fakat bu başarı, sadece petrol ya …

Devamını oku »

Küresel Kredi Balonu

Modern zamanların en büyük kredi büyümesi balonunun patlamasına az kaldığını söyleyerek sözlerime başlıyorum. Diğer bir ifadeyle, küresel piyasalarda otuz beş yıldır süregelen faizlerin düşük kalma eğilimi sona eriyor. Faizler ilk olarak 70’lerde Stagflasyon Dönemi‘nde ultra yüksek seviyelerden aşağılara doğru hareketine başladı, 80’lerin başında Reagonomics ile bu eğilim devam etti ve bugünün Sıfır Faiz Dönemi‘ne geldik. Son yaşanan küresel mali krizi takiben ABD’de hem mali hem de parasal desteğin ülkenin ekonomik büyüklüğüne oranı, Büyük Depresyon‘da sağlanan teşviklerin o zamanki ekonominin büyüklüğüne oranının tam 5 katı! Şunu da kabul etmek gerek ki …

Devamını oku »

Sosyal Ağlarda Tavsiyelere Dikkat

Yeni sermaye piyasası mevzuatının yatırım danışmanlığı ve genel yatırım tavsiyesi ile ilgili hükümleri Temmuz 2014 itibariyle yürürlüğe girerek değişmiş ve mevzuatın yatırım danışmanlığı ve genel yatırım tavsiyesi ile ilgili hükümlerine göre uygulamada karşılaşılabilecek birçok tereddüt doğmuştur. Konunun sınırlarına ilişkin muğlaklık bir yandan soru işaretleri yaratırken, diğer yandan söz konusu tavsiyelere ilişkin tanımlanmış piyasa bozucu eylemlere ilişkin cezalar gelmeye başladı. Sermaye Piyasası Kurulu’nun 30.10.2014 tarihli 2014/30 nolu yayınlanan bülteninde; bir sosyal paylaşım sitesi üzerinden yatırımcılara pay alım tavsiyelerinde bulunup; söz konusu pay alım tavsiyeleri öncesi ilgili pay piyasalarında alım işlemi gerçekleştirmesi, …

Devamını oku »

Biri Kemer Sıkma Mı Dedi?

İngilizce’de austerity kelimesiyle, bizde ise taşıdığı anlamı çok iyi betimleyen bir deyimle ifade edilen bir ekonomi yönetimi stratejisi kemer sıkma. Kabaca harcamaları azaltılarak ekonomik düzlüğe çıkma olarak tanımlanabilecek bu yaklaşım geçtiğimiz yıllarda en çok Avrupa ülkeleri için kullanıldı. Kamu borçlarının toplam ekonomik büyüklükleri fazlasıyla aştığı Avrupa’da ekonomilerinde başındaki yöneticiler, bu durumu düzeltmek için harcamaları kısma kararı aldılar. Diğer bir deyişle, Avrupalıların kamu harcamalarıyla sağlanan refahtan biraz fedakarlık yapmaları gerekiyordu. Fakat görünen ki yapmamışlar. AB’nin resmi istatistik ofisinin yayınladığı veriler her şeyi özetliyor. Krizle mücadele sürerken kamu bütçe performanslarının güçlendirilmesinin amaçlandığı dönemde AB ülkelerinin …

Devamını oku »

ECB Stres Testi Sonuçları

Avrupa Merkez Bankası (ECB) bölgedeki bankalara uyguladığı stres testlerinin sonuçları açıklandı ve Cuma günü çeşitli haber mecralarında yer aldığı gibi 25 bankanın testi geçemediği ortaya çıktı. Zaten Cuma günü sızan haberlerin ardından bankalara yeni yardımların yapılabilme ihtimali piyasalarda fiyatlanmaya başladı. Bu stresti 2010 ve 2011 yıllarından sonra birliğin merkez bankasının yapmış olduğunu üçüncü güven inşa etme girişimiydi. Hemen söyleyeyim, Euro birliği bankalarının bilançolarında zarar olarak yazılmayı bekleyen 1 trilyon euro’luk batık kredi mevcut. Sonuçları da hemen özetleyelim: Testi geçemeyen 25 banka 25 milyar euro sermaye gereksinimine ihtiyaç duyuyor. Yine bankaların …

Devamını oku »

QE4 Gelir Mi?

29 Mayıs 2011 tarihinde QE3 Gelir mi? başlıklı yazıyı kısa değil ama orta vadede gelebilir yorumuyla bitirdikten 6-7 ay sonra dönemin Fed Başkanı Ben Bernanke QE3 olarak adlandırılacak olan tahvil alım programını açıklıyordu. Ekim 2014 itibariyle de bu programın sonuna geliyoruz. Artık Fed’in faiz artışının tartışıldığı bu dönemde kötü gelen enflasyon verisiyle piyasalar bir anda kötümser fiyatlamalar yapmaya başladı ve hatta QE4 tartışılmaya başladı. Dediğim gibi artık faiz artışları tartışılıyor, bu yüzden QE4’un gerçekleşmesi düşük olasılık. En azından öncelik faiz artışı tartışmalarının kesilmesi gerekiyor. QE4 tartışmalarının fitilini de San Francisco Fed …

Devamını oku »

Avrupa’da Enflasyon Beklentileri

Avrupa piyasalarında bugünün en önemli gelişmelerinden biri 5Y5Y enflasyon beklentilerinde yani 2019-2024 arasında enflasyona yönelik tahminlerde dip oluştuğunu görüyoruz. Bilindiği gibi bankalar bankalar forward vadelerde bu şekilde yaptıkları swaplarla bilançolarında taşıdıkları riski minimize etme derdindeler. An itibariyle 8 Avrupa ülkesi deflasyon tecrübe etmekte. Bunlar sırasıyla Bulgaristan, Yunanistan, Macaristan, İspanya, Polonya, İtalya, Slovenya ve Slovakya. Özellikle majör ülkeleri kapsayan böyle bir liste olması Avrupa ekonomisinin geleceği açısında ürkütücü. Piyasanın da bu koşullar altında özellikle Avrupa Merkez Bankası’dan beklentisi çok yüksek. Tabi oradan gelecek adımlar da krizdeki ülkelerden beklentisi maliye politikalarının sıkılaştırılması olan …

Devamını oku »